1برف در تابستان و باران در موسم حصاد! همچنان حرمت نیز نادان را نشاید.
2همچون گنجشکِ سرگردان و پرستوی در پرواز، لعنتِ ناروا نیز بر کسی قرار نگیرد.
3تازیانه برای اسب، افسار برای الاغ، و چوب برای پشت جاهلان است!
4جاهل را مطابق جهالتش پاسخ مده، مبادا تو نیز همچون او شوی.
5جاهل را مطابق جهالتش پاسخ ده، مبادا در نظر خود حکیم بنماید.
6همچون پای خویش بریدن و جام خشونت نوشیدن است فرستادن پیام به دست نادان!
7همچون پاهای آویزان مرد لنگ است، ضربالمثل از دهان نادان.
8بستن سنگ است به فلاخُن، حرمت گذاشتن به شخص نادان!
9بوتۀ خار است افراشته به دست مست، ضربالمثل از دهان نادان!
10کمانداری است که بیهدف مجروح سازد، آن که نادان یا هر رهگذری را به مزد گیرد.
11چنانکه سگ به قی خود بازمیگردد، احمق نیز حماقتش را تکرار میکند.
12مردی را که در نظر خویش حکیم است، میبینی؟ به مرد نادان بیش از او امید هست!
13کاهل در خانه میماند و میگوید: «شیری در راه در کمین است، شیری در وسط خیابانهاست!»
14در بر پاشنهاش میگردد، کاهل بر بسترش!
15کاهل دست به ظرف غذا فرو میبرد اما از تنبلی به دهان برنمیآورد!
16کاهل در چشم خود حکیمتر است از هفت تن که پاسخِ خردمندانه میدهند!
17کشیدن گوش سگ ولگرد است، دخالت در مشاجرۀ دیگران!
18دیوانهای را مانَد که تیرهای آتشین و مرگبار پرتاب کند،
19آن که همسایۀ خود را بفریبد و گوید: «مِزاح میکردم!»
20بدون هیزم، آتش خاموش میشود؛ بدون سخنچینی، مشاجره پایان میپذیرد.
21همچون زغال برای اخگر و چوب برای آتش است، مرد ستیزهجو برای داغ کردن آتش نزاع.
22کلمات سخنچین لقمههای لذیذ را مانَد که به اعماق وجود انسان فرو میرود.
23لبهای پر شور با دلی شریر، ظرفی گِلی است اندوده به نقرۀ پُر زنگار!
24کینهتوز با سخنانش کینۀ خود را پنهان میکند، اما در دل خویش فریب را میپرورد.
25چون به نیکویی سخن گوید، باورش مکن، زیرا دلش از هفت کراهت آکنده است.
26هرچند بُغض خویش به حیله پنهان دارد، شرارتش در میان جمع آشکار خواهد شد.
27هر که چاهی بکند، خود در آن خواهد افتاد؛ هر که سنگی بغلتاند، به سوی او بر خواهد گشت.
28زبان دروغگو از قربانیان خود نفرت دارد، و دهان چاپلوس ویرانی به بار میآورد.