1چنانکه مگسانِ مرده روغن عطّار را متعفن میسازند، همچنان اندک حماقت بر حکمت و عزّت میچربَد.
2دلِ مرد حکیم او را به سمت راست مایل میسازد، دلِ مرد نادان، به سمت چپ.
3احمق حتی آنگاه که در راه میرود، بیعقل است، و به همگان میگوید: «من احمقم».
4اگر خشمِ حاکم بر تو افروخته شود، منصب خود را ترک مکن، زیرا روح آرام، اشتباهات بزرگ را رفع میکند.
5بلایی زیر آفتاب دیدم، آن نوع خطا که از حاکمی سر میزند:
6احمقان بر مناصب بالا گماشته میشوند، و دولتمندان بر مناصب پایین تکیه میزنند.
7بردگان را سوار بر اسبان دیدم، و امیران را که چون بردگان بر زمین راه میرفتند.
8آن که چاه میکَنَد چه بسا خود در آن بیفتد، آن که دیوار میشکافد چه بسا مار او را بگزد.
9آن که سنگ استخراج میکند چه بسا به سنگ مجروح شود، و آن که هیزم میشکند، چه بسا از آن در خطر اُفتد.
10اگر تبر کُند باشد و تیغهاش را تیز نکرده باشند، نیروی بیشتری میطلبد، اما حکمتْ کامیابی به همراه میآورد.
11اگر مار پیش از آنکه افسون شود بگزد، افسونگر را چه سود؟
12سخنانِ دهانِ حکیم نظر لطف مردم را جلب میکند، اما لبهای نادان او را نابود میسازد.
13ابتدای سخنان دهانش حماقت است، و انتهای کلامش دیوانگیِ شرارتآمیز؛
14نادان همچنان بر کلمات خود میافزاید. هیچ انسانی نمیداند چه رُخ خواهد داد، و کیست که او را از آنچه پس از وی خواهد شد، باخبر سازد؟
15محنتِ احمقان ایشان را خسته میسازد، زیرا راهِ رفتن به شهر را نمیدانند.
16وای بر تو ای سرزمینی که پادشاهت غلامی بیش نیست، و صاحبمنصبانت صبحگاهان به ضیافت مینشینند.
17خوشا به حال تو ای سرزمینی که پادشاهت نجیبزاده است، و صاحبمنصبانت در وقت مناسب ضیافت میکنند، به جهت نیرو گرفتن، نه میگساری.
18از تنبلی، سقف فرو میریزد؛ از سستیِ دستها، خانه چِکه میکند.
19بزم برای تفریح بر پا میشود، و شراب زندگی را شاد میسازد، اما پول پاسخ همه چیز است.
20حتی در فکر خود پادشاه را لعن مکن، و نه در خوابگاهت شخص دولتمند را، چه بسا پرندهای آوازت را با خود ببَرد، و بالداری از آن خبر رسانَد.